Doordat we onvoldoende van onszelf houden, reageren we vanuit twijfel vaak gebrekkig en gefrustreerd naar de ander. Het is daarom belangrijk dat we onze eigen handicaps en lastigheden met liefde accepteren en tegemoet treden. Als we dat niet doen, hoe kunnen we dan een ander verwijten dat hij of zij moeite heeft met onze eigenaardigheden?
John Welwood pleit ervoor om onze duistere kanten en onze zelfhaat onder ogen te zien. Pas als we die durven ontdekken, kunnen we beseffen dat ons gevoel van minderwaardigheid slechts een inbeelding is, een schaduw die ons echte licht, onze liefde en onze essentie overschaduwt.
Het doet me denken aan het beroemde gedicht van Marianne Williamson:
~ Our deepest fear is that we are powerful beyond measure.
It is our light, not our darkness, that most frightens us ~
(“Onze grootste angst is niet dat we tekortschieten, maar dat we onvoorstelbaar veel kunnen.”)~
Misschien is al dat aandacht geven aan waar we níét goed in zijn wel een excuus om niet te hoeven schijnen. Want het vraagt moed en verantwoordelijkheid om stevig te staan in wie je bent en te durven zeggen wat voor jou werkelijk belangrijk is.
Het boek Liefde geven, liefde ontvangen opent met een gedicht van Hafiz:
~ Spring op, zwaai met je vuisten,
Dat je hart niet langer kan leven
Dreig en waarschuw het hele heelal
Zonder echte liefde! ~
Welwood schrijft dat liefde de grondstof is van wat we zijn. “Als de openheid van liefde lijkt op de heldere, onbewolkte hemel, dan is haar warmte als het zonlicht dat door die hemel stroomt: een regenboogspectrum dat kleuren uitzendt van passie, vreugde, contact, gemeenschap, vriendelijkheid, begrip, bijstand, toewijding en devotie…”
Dat is precies wat we diep van binnen allemaal in ons dragen. We bedekken het alleen met alles wat we in ons leven zijn gaan geloven. De schaduw kant van ons ego.
Een paar prachtige zinnen uit het boek:
“Liefde is een centrale kracht die ons leven bij elkaar houdt en laat functioneren.”
“Als de grote liefde de zon is, dan is onze verwonding als een wolkendek dat tijdelijk de stralen blokkeert.”
“Als psychologisch werk de wolken dunner maakt, roept spiritueel werk de zon tevoorschijn.”
“Het gaat over de pijn die we als kind ontwikkeld hebben en die zo diep is dat ze ons wezen lijkt te verslinden.”
In mijn eigen woorden: we raken vervreemd van onze essentie, onze bron – die liefde zélf is. Durven we de weg terug te gaan en te schijnen als de heldere zon die we van nature zijn?
“Om voorbij de afhankelijkheid van een kind te groeien, moeten we onze eigen hoofdwortel laten zinken in de bron van grote liefde. Dit is de enige manier om zeker te weten dat er onvoorwaardelijk van ons gehouden wordt.”
“Je kunt ophouden met tegen de stroom van de liefde in te zwemmen. In plaats daarvan kun je leren je door de golven te laten dragen. Wanneer je dat doet, ga je het eenvoudige en gewone heroïsme waarderen. Dat leidt tot het je openstellen voor de ander en tot echte intimiteit.”
“Absolute liefde in menselijke vorm gieten betekent dat we leren om de onmogelijkheid van onszelf en anderen te omarmen, zoals de lucht de wolken omarmt: met vriendelijke ruimtelijkheid en gelijkmoedigheid.”
Søren Kierkegaard schrijft in zijn boek Works of Love:
~ Je omarmt de ander niet ondanks, maar mét zijn fouten, vergissingen en domme dingen. Daarmee ontwikkel je samen een solidariteit en vertrouwdheid die de duistere kanten doen verdwijnen. ~
Omgekeerd geldt hetzelfde: wanneer we de ander zijn gemaakte vergissingen aanrekenen, tasten we de liefde aan, en dat werkt als een boemerang terug op onszelf in de vorm van zelfdestructie.
“De slechte ander en het slechte zelf zijn twee kanten van dezelfde munt.”
In de tweede helft van zijn boek schrijft Welwood over wrok, overtuigingen, trauma en de oorlog die in ons allemaal woedt in de vorm van wrok. Hij wijst de weg van het loslaten van wrok en zelfhaat naar liefde.
Bij Phoenix leerden we: “wrok is gestolde boosheid.” Daarom is het zo belangrijk om boosheid als een gezonde emotie tijdig en op een gezonde manier te ventileren, dat verkleint de kans op wrokken. “Stop met het sparen van zegeltjes, om naar een tijdje een vol boekje in te leveren”
Over schaamte zegt Welwood:
~ Schaamte is ongetwijfeld de pijnlijkste van alle gevoelens. Dat komt omdat ze de essentiële waarheid ontkent, namelijk: dat onze fundamentele aard intrinsiek mooi en goed is. ~
De laatste hoofdstukken gaan over “Van zelfhaat naar zelfliefde”, “Heilig verlangen” en “De Liefde die je bevrijdt”.
Bij elk hoofdstuk begint Welwood met een mooie uitspraak van een bekende denker. Een paar voorbeelden:
“Er bestaat geen wapen voor het realiseren van de waarheid dat krachtiger is dan dit: jezelf aanvaarden.”
Swami Prajnanpad
Bij het hoofdstuk “Heilig verlangen” citeert hij eerst Rainer Maria Rilke:
~ Zie je, ik wil veel.
Misschien wil ik alles. ~
En Hafiz:
~ De intensiteit van verlangen ~
doet al het werk. ~
Ik was al een eind op weg met het thema zelfliefde, maar dit boek heeft me met grote stappen thuisgebracht.
Met dank aan John Welwood.
